In de moestuin

Elke dag in de moestuin voelt weer als een klein wonder. Dat het (bijna) allemaal lukt en groeit, dat er überhaupt ineens een moestuin is en hoeveel leven er op anderhalve meter pas: ik blijf me erover verbazen.

Dit is het eerste jaar écht moestuinieren – voorgaande jaren zette ik gewoon wat tomatenplanten tussen de jasmijn achterin de tuin, en wat courgette en paprikaplantjes op ons zonovergoten balkon.

Toen onze kinderen dit voorjaar verklaarden dat ze echt wel te groot waren voor een zandbak ter grootte van een volwassen border greep ik mijn kans en vroeg mijn gezin om een moestuinbak voor mijn verjaardag.

Zo gezegd, zo gedaan: met zijn vieren zetten we een mooie bak van 1,5 m2 in elkaar, vulden die met potgrond en legden er een raster op (hoe precies lees je hier).

Mijn favoriete moestuinboeken

• De moestuin – Floor Korte
• Grow food anywhere – Lucy Chamberlain
• De zelfvoorzienende tuin – Huw Richards

Hoe ga je dan verder? Met een stapel boeken! Ik in ieder geval wel. Ik pakte mijn drie meest geliefde moestuinboeken erbij en dook er he-le-maal in. Zo kwam ik tot een beplantingsplan in zes vakken van 50×50 cm:

• tomaten
• bonen
• brassica: kool en radijs
• bladgroenten
• cucurbita: komkommer, courgette, pompoenen
• kruiden

Welke planten zet je in de moestuin?

Onze moestuin ligt het grootste deel van de dag in de zon. Daarmee rekening houdend: dit zijn de rassen die ik gekozen heb.

Tomaten

• Ananas
• Thai pink egg
• Black
• Bleue
• Chocolade
• Yellow grape
• Yellow zebra
• Tigerella

Bonen

• Tuinbonen De Monica
• Doperwten Petit Provençal
• Kikkererwten: Valle del sole van de Appie 😉
• Peultjes Norli

Brassica

• Rode kool Langedijker bewaar
• Stengelbroccoli Creamy Broccy
• Radijs French breakfast

Bladgroenten

• Wilde rucola
• Gemengde snijsla
• Bataviasla frisée de Beauregard
• Radicchio rossa die Chioggia
• Radicchio variegata di Castelfranco

Cucurbita

• Courgette Grisette de Provence
• Courgette verte d’Italie
• Komkommer Marketer
• Pompoen Butternut

Kruiden

• Fijnbladige (ook wel Griekse) basilicum – veel aromatischer dan Napolitaanse, en bovendien een veel sterkere plant
• Dille
• Prei Bleu de Solaise
• Bosui White Lisbon
• Peper piment doux des Landes

Zaden kopen voor je moestuin

Je ziet het waarschijnlijk al aan de namen: ik koop veel van mijn zaden in Frankrijk. Het Franse tuincentrum is minstens net zo leuk als de Franse supermarkt, dus ik probeer iedere vakantie wel even te gaan neuzen. De keten waar ik het vaakst kom, verkoopt zelfs uitsluitend biologische zaden. En omdat een moestuin in Frankrijk veel meer gemeengoed is dan hier, is de keuze er reuze. Dat gezegd hebbend: veel Franse hypermarchés hebben een uitstekend, uitgebreid aanbod aan zaden, dus sla die afdeling zeker niet over. Ik kocht dit jaar mijn peperplantjes nota bene bij de Auchan in Roncq!

Verder bestel ik zaden bij Vreeken’s Zaden. Die hebben een groot assortiment, met ook veel bijzondere soorten. Houd er wel rekening mee dat ze lang niet altijd alles leveren, en dat de levertijd als iets wel op voorraad is, enkele weken bedraagt.

Op mijn verlanglijst staat bestellen bij De Groene Makers, die uitstekende biologische pootknoflook en pootuien schijnen te verkopen.

Nederlandse tuincentra hebben vergeleken met hun Franse collega’s vaak een bijzonder schraal aanbod aan zaden, met bijvoorbeeld hooguit 1 of 2 soorten per groente. Tamelijk saai, maar het tuincentrum hier in het dorp heeft me dit voorjaar positief verrast, met veel soorten (biologische) zaden, bijvoorbeeld wel 6 verschillende tomaten.

De tip voor veel tomaten in de moestuin

Om dan maar meteen tegen al die boeken in te gaan: ik begin VEEL eerder in het jaar met zaaien dan er op de pakjes staat. Dat wil zeggen: voor tomaat, basilicum en pepers/paprika’s. Als ik daarmee begin op het moment dat zou moeten, is mijn oogst veel kleiner. Ik begin daarom al in januari.

Vooral voor tomaten krijg je dan plantjes die iets sprietiger zijn dan je zou willen, maar dat is eenvoudig op te lossen: gewoon heel diep planten tegen de tijd dat ze de grond in gaan!

Daar komt meteen nog een tip om de hoek kijken: dat buiten zetten doe ik ook veel eerder dan officieel “mag”. Ik zet van half april gewoon een enorme ikeabak over de plantjes. Is wat gedoe met water geven, zeker, maar het helemaal waard: een minikas, speciaal voor je tomaatjes. Let op: leg onder iedere hoek wel een steentje, anders kan er geen lucht circuleren.

Nog een tomatentip: tref je een lekkere soort (bijvoorbeeld op vakantie), doe dan een dotje van de zaadjes op een stukje keukenpapier en laat ze zo goed drogen. Op die manier kun je de zaden makkelijk meenemen en bewaren, en ze kiemen zo perfect! Van de acht soorten die ik heb staan, heb ik er slechts 3 gekocht.

Overzicht bewaren in de moestuin

Voor mijn verjaardag (in maart) gaf ik mezelf dit jaar een zadenbewaardoos cadeau. Een mooie, met ook plek voor een paar dingen die ik héél vaak gebruik: plastic insteeklabels en een sharpie. Hoe irritant ik het ook vind, plastic labels zijn de enige die goed en goed leesbaar blijven hier. Daarnaast zit er ook een schaar in, zodat ik niet eerst door allerlei laden moet wroeten op zoek daarna. Tip dus!

Stokken voor klimplanten in de moestuin

We hebben gekeken naar rekken voor de klimplanten, maar die leken ons allemaal niet goed genoeg bestand tegen wind. Daarom koos ik voor een ouderwetse maar degelijke oplossing: lange stokken. Deels bamboe, deels van de plataan van een vriendin.

Ik gebruik ze in klassieke tipivorm, maar ook los. Bonen en komkommers klimmen zelf, courgettes en tomaten hebben touwtjes nodig, maar weinig is zó rustgevend als planten opbinden, vind ik.

Bonustip: hang er een stropotje aan. Daar nemen oorwurmen graag hun intrek, en die eten wel 100-150 bladluizen per nacht.

Je moestuin afdekken

Omdat we onze moestuin begin maart al hebben gebouwd (ik wilde een aantal soorten per se in maart in de bak zaaien), hadden we de eerste tijd natuurlijk vooral kale aarde. Om te voorkomen dat het een publieke kattenbak zou worden, legden wij er rekjes met kippengaas op. De rekjes zijn kwarten van de leverpallet van onze tuintafel, het kippengaas hadden we over van het aanleggen van de composthoop. Gewoon een kwestie van gaas aan de rekjes vast tacken en klaar. Met stro of mulch schijnt overigens ook erg goed te werken, dus dat ga ik dit najaar maar eens proberen!

Meer lezen? Mijn favoriete substacks

• Rich Heathcote – heerlijk lange bespiegelingen met veel humor en prachtige beelden.
• Grow gather and feast – een geweldig inkijkje in een totaal ander leven: dat van een gezin in de Schotse borders, met een ander klimaat en een compleet ander landschap dan hier. En hoeveel er dan toch hetzelfde is als hier!
• Tales from the veg patch – gaat vooral over moestuinieren en heeft deze zomer een fantastisch serie: peak season suppers, met in de hoofdrol de groenten en fruit die op dat moment overdreven veel oogst geven.
• Van Boven’s Home Made hub – natuurlijk kan deze niet ontbreken, want ik ben dol op Yvette’s updates over haar Ierse moestuin!
• Jo Thompson – tuinontwerper en Chelsea Flower show winnaar deel gul haar kennis over tuinieren.
• The Garden Witch – een voormalige National Trust gardener (!!) die haar avonturen in de tuin zeer smakelijk beschrijft.
• Horticulturalish – deze leerde ik kennis via Rukmini Iyer en ik ben dol op Lucy’s bespiegelingen. Ze woont in Londen en heeft daar een kleine maar heerlijke bloementuin. Tot voor kort was ze barrister, nu is dit haar leven. Diepgaand, vol tips voor mooie planten en bij vlagen uitermate geestig.